همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

صفحه اصلی / اولین همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

کاربرد هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال در بهبود فرآیند برنامه‌ریزی درسی: تحلیلی بر چالش‌ها و فرصت‌های آموزشی نوین

نویسندگان :

مهدی محمودی¹ آیدا کرمی²

1- دانشگاه پیام نور 2- دانشگاه پیام نور

کلمات کلیدی :

هوش مصنوعی،فناوری‌های دیجیتال،برنامه‌ریزی درسی،آموزش نوین،چالش‌ها و فرصت‌ها

چکیده :

در دهه‌های اخیر، پیشرفت سریع هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال موجب دگرگونی چشمگیری در حوزه آموزش و یادگیری شده است. یکی از عرصه‌های مهم تأثیر این فناوری‌ها، فرآیند برنامه‌ریزی درسی است که به‌عنوان قلب نظام آموزشی نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت یادگیری ایفا می‌کند. به‌کارگیری سامانه‌های هوشمند، تحلیل‌گر داده و ابزارهای دیجیتال می‌تواند طراحان درسی و معلمان را در شناسایی نیازهای یادگیری، تحلیل عملکرد دانش‌آموزان و انطباق محتوای درسی با توانایی‌های فردی یاری رساند. با وجود این، چالش‌هایی همچون کمبود زیرساخت فناورانه، ضعف سواد دیجیتال معلمان، دغدغه‌های اخلاقی و خطر وابستگی بیش از حد به فناوری، موانعی در مسیر بهره‌گیری کامل از ظرفیت‌های هوش مصنوعی به‌شمار می‌رود. پژوهش حاضر با رویکرد مروری و تحلیلی، ضمن بررسی مطالعات اخیر در زمینه کاربرد هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال در طراحی و بهبود برنامه‌های درسی، به تحلیل فرصت‌ها و تهدیدهای ناشی از آن می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که تلفیق هوش مصنوعی با برنامه‌ریزی درسی، امکان شخصی‌سازی آموزش، بهینه‌سازی تصمیم‌گیری‌های آموزشی و افزایش عدالت یادگیری را فراهم می‌سازد. در نهایت، توسعه مهارت‌های فناورانه معلمان، تدوین سیاست‌های حمایتی و طراحی چارچوب‌های اخلاقی از جمله الزامات تحقق یک نظام آموزشی هوشمند و آینده‌نگر محسوب می‌شود.