همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

صفحه اصلی / اولین همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

نقش آموزش سواد مالی مبتنی بر بازی‌های دیجیتال در شکل‌گیری عادت‌های پس‌انداز و مصرف مسئولانه در میان دانش‌آموزان دوره متوسطه

نویسندگان :

حمیدرضا غلام نیا روشن¹ اولیا طهماسب پوراندارگلی²

1- a گروه حسابداری، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل. 2- a گروه حسابداری، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل.

کلمات کلیدی :

سواد مالی،عادت‌های پس‌انداز،بازی‌های دیجیتال،مصرف مسئولانه،دانش‌آموزان دوره متوسطه

چکیده :

چکیده: تحولات سریع در اقتصاد دیجیتال و گسترش ابزارهای اعتباری، ضرورت تجهیز دانش‌آموزان به سواد مالی و شکل‌گیری عادت‌های مالی سالم را دوچندان کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش آموزش سواد مالی مبتنی بر بازی‌های دیجیتال در شکل‌گیری عادت‌های پس‌انداز و مصرف مسئولانه در میان دانش‌آموزان دوره متوسطه شهر بابل انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، کمی و شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون – پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان دوره متوسطه اول مدارس دولتی شهر بابل در سال تحصیلی 1404–1405 بود که از میان آن‌ها 200 نفر با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل (هر کدام 100 نفر) تخصیص یافتند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته بود که سه سازه «سواد مالی»، «عادت‌های پس‌انداز» و «مصرف مسئولانه» را در مقیاس لیکرت پنج‌درجه‌ای می‌سنجید. روایی محتوایی با نظر خبرگان و روایی سازه با تحلیل عاملی اکتشافی تأیید شد و ضرایب آلفای کرونباخ برای مقیاس‌ها در دامنه 0/84 تا 0/88 گزارش گردید. گروه آزمایش در قالب 6–8 جلسه با استفاده از یک بازی دیجیتال آموزشی سواد مالی آموزش دید و گروه کنترل همان مفاهیم را با روش سنتی (تدریس و بحث کلاسی) فرا گرفت. برای تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی، آزمون t زوجی، t مستقل، تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و رگرسیون خطی چندگانه استفاده شد. نتایج نشان داد پس از کنترل نمرات پیش‌آزمون، نوع آموزش بر سواد مالی، عادت‌های پس‌انداز و مصرف مسئولانه تأثیر معنادار دارد (F در همه موارد معنادار در سطح p<0/001، با اندازه اثر متوسط). میانگین تعدیل‌شده هر سه متغیر در گروه آزمایش به‌طور معناداری بالاتر از گروه کنترل بود. همچنین بین سواد مالی با عادت‌های پس‌انداز و مصرف مسئولانه همبستگی مثبت و معناداری مشاهده شد و مدل رگرسیون نشان داد سواد مالی و نوع آموزش قادر به پیش‌بینی بخش قابل توجهی از واریانس رفتارهای مالی دانش‌آموزان هستند. بر اساس این یافته‌ها، استفاده از بازی‌های دیجیتال می‌تواند رویکردی مؤثر برای ارتقای سواد مالی و تقویت رفتارهای مالی مسئولانه در مدارس متوسطه تلقی شود.