همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

صفحه اصلی / اولین همایش ملی مطالعات علوم تربیتی و رهبری آموزش در قرن 21

تحلیل تاثیر بافت اجتماعی و مدرسه بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان

نویسندگان :

الهام آسیابی سوئینی¹

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران

کلمات کلیدی :

خانواده،محیط مدرسه،تعامل،عملکرد تحصیلی،انگیزه،یادگیری

چکیده :

چکیده عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان را نمی‌توان حاصل توانایی فردی یا تلاش شخصی به‌تنهایی دانست؛ بلکه این پدیده نتیجه‌ی تعامل چندلایه عوامل خانوادگی، مدرسه‌ای، فرهنگی و ساختاری است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل جامع تأثیر بافت اجتماعی خانواده و مدرسه بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان، از چارچوب نظری تلفیقی شامل نظریه اکولوژیک توسعه انسانی برونفن‌برنر و مفهوم سرمایه فرهنگی بوردیو بهره می‌گیرد. در این مطالعه، ضمن تبیین نقش سرمایه فرهنگی والدین، وضعیت اجتماعی–اقتصادی، سبک‌های تربیتی و حمایت عاطفی خانواده، به بررسی کیفیت جوّ مدرسه، رهبری آموزشی، روابط همسالان و میزان هم‌افزایی میان دو محیط خانه و مدرسه پرداخته می‌شود. روش پژوهش، آمیخته اکتشافی است که در بخش کمی با پرسش‌نامه استاندارد و تحلیل آماری استنباطی و در بخش کیفی با مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و تحلیل مضمون انجام می‌گیرد. انتظار می‌رود یافته‌ها نشان دهد که سرمایه فرهنگی خانواده، در تعامل با محیط یادگیری حمایت‌گر مدرسه، مهم‌ترین پیش‌بینی‌کننده عملکرد تحصیلی و انگیزش یادگیری است. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری عدالت آموزشی، طراحی برنامه‌های مداخله‌ای مدرسه‌محور و بهبود کیفیت فرآیند یاددهی–یادگیری در نظام تعلیم و تربیت باشد.